OBCY ROZNOSZĄ DŻUMĘ

W warszawskich wodach żyje jeden z najbardziej inwazyjnych gatunków raka. Jeśli nie zrobimy z nim przysłowiowego porządku będziemy mieli do czynienia z katastrofą ekologiczną na niespotykaną wprost skalę. 

W zeszłym roku twórca projektu „Łowca Obcych” – Rafał Maciaszek opublikował mapę inwazyjnych gatunków występujących w akwenach wodnych na terenie miasta. Absolutnym rekordzistom w tym zakresie jest rak marmurkowy - Procambarus fallax f. Virginalis, który jest gatunkiem hodowlanym i w naturze w ogóle nie występuje. 

W Warszawie spotkamy go w parkowych stawach, m.in. w Wilanowie, na Sadybie, na Mokotowie i w Łazienkach Królewskich. W sumie kilkadziesiąt tysięcy osobników. 

Rak marmurkowy został stworzony w wyniku mutacji w 1995 roku, w Niemczech, gdy skrzyżowano dwa osobniki P. Fallax pochodzące z Florydy. Zwierzę ze względu na swoje niezwykłe właściwości w 2014 roku zostało wciągnięte na listę gatunków inwazyjnych, które stwarzają zagrożenie dla ekosystemu Unii Europejskiej. Dlaczego? Ponieważ rak marmurkowy posiadł umiejętność rozmnażania się przez partenogenezę, innymi słowy wszystkie osobniki to samice, a z genetycznego punktu widzenia... klony. Wystarczy do zbiornika wodnego wrzucić jednego raka marmurkowego, by w sprzyjających okolicznościach pojawiło się kilkaset nowych, które dojrzałość płciową uzyskują już po około 2 – 3 miesiącach. Okres rozrodu, z niewielkimi przerwami, trwa cały rok. Samica składa od 50 do 150 jaj. Raki marmurkowe w środowisku naturalnym nie mają praktycznie żadnych wrogów i, co gorsze, nie radzą sobie z nimi ryby drapieżne. Co ważne, zwierzę może przetrwać poza środowiskiem wodnym, potrafi się przemieszczać i kopać głębokie doły, w których się zagrzebuje podczas suszy. Raki te roznoszą dżumę raczą, która jest śmiertelna dla naszych rodzimych gatunków – raka szlachetnego oraz błotnego, w dodatku zjadają wszystko, co spotkają na swojej drodze. 

Jak znalazł się w zbiornikach wodnych Warszawy? Odpowiedź jest bardzo prosta. Został tam wyrzucony przez znudzonego lub nieradzącego sobie z jego hodowlą właściciela. 

Zdający sobie sprawę z zagrożenia Rafał Maciaszek stworzył internetowy projekt „Łowca Obcych”, którego zadaniem jest monitorowanie roślin i zwierząt akwariowych bezmyślnie wprowadzonych (w wyniku porzucenia przez właściciela), do polskich wód, które mogą zagrozić naturalnemu ekosystemowi. Do akcji namierzania obcych gatunków może dołączyć każdy. 
Magdalena Kuc

18 listopada 2020 roku
Copyright ©2020 Warszawa Express, All Rights Reserved.
Przygotowanie strony: Sławomir Chodorski
Sed pede ullamcorper amet ullamcorper primis, nam pretium suspendisse neque, a phasellus sit pulvinar vel integer.
Liczba odwiedzin: 354836