PIERWSZY ZABYTKOWY MURAL

Decyzją Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, Jakuba Lewickiego, jeden z najstarszych praskich murali został wpisany do rejestru nieruchomych zabytków Mazowsza. Zabiegali o to od lat społecznicy ze stowarzyszenia „Porozumienie dla Pragi”. 

Namalowany na ścianie budynku przy Targowej 22 w latach 70. ubiegłego wieku, reklamuje środki chemiczne wykorzystywane do walki z owadami: Molozol, Muchozol i Sanitozol produkowane przez Zakłady Chemiczne „Azot” w Jaworznie. 

Czerwono – żółto – czarna kompozycja przedstawia pojemniki, w których sprzedawano Molozol, Muchozol i Sanitozol. Poniżej nich widnieje biały pas farby mający imitować smugę aerozolu rozpyloną z jednego z opakowań. Pośrodku muralu  znajdują się, w większości już nieczytelne, ślady po hasłach reklamowych. Malowidło jest gigantyczne, zajmuje całą powierzchnię dwóch tylnych ścian oficyny nieistniejącej kamienicy Dominika Cichockiego, rozebranej w wyniku poszerzenia ulicy Kijowskiej w 1967 roku, po wybudowaniu Dworca Wschodniego. 

Jakub Lewicki, wpisując mural do rejestru, w uzasadnieniu decyzji, zwracał uwagę na jego wartości historyczne i artystyczne. Podkreślił, że jest to jeden z nielicznych peerelowskich tak dużych murali Warszawy. Charakterystyczny i kojarzony z ulicą Targową, tworzy wizualną tożsamość tej części Pragi i jako taki zasługuje na umieszczenie go w rejestrze nieruchomych zabytków Mazowsza. 

Wielkoformatowe murale reklamowe pojawiły się na ulicach Warszawy na przełomie lat 50. i 60. Miało to związek z intensywną przebudową polskich, sanacyjno-burżuazyjnych miast w socjalistyczne zespoły urbanistyczne. Po to, by sprostać tym ideom wyburzano całe pierzeje, eksponując nagie, pozbawione ozdób ściany szczytowe budynków. Organami odpowiedzialnymi za ich wygląd były pilnujące m.in. porządku publicznego rady narodowe, które podjęły decyzję o pokryciu ich muralami reklamowymi. Najwięcej murali reklamowych powstało w latach 70. i 80., kiedy to dynamicznie rozwijał się przemysł chemiczny. 

Mural na budynku przy ulicy Targowej 22 jest w bardzo złym stanie technicznym. Stąd pomysł na odnowienie go w ramach tegorocznego budżetu partycypacyjnego.  

Projekt: „Ratujmy Mural Muchozol dla Pragi”, za którym stoi Krzysztof Michalski z „Porozumienia dla Pragi”, przeszedł weryfikację Ratusza i jest dopuszczony do głosowania. Koszt prac oszacowano na 430 tys. złotych. 

Magdalena Kuc

23 lipca 2020 roku

Fot. Magdalena Kuc
Copyright ©2020 Warszawa Express, All Rights Reserved.
Przygotowanie strony: Sławomir Chodorski
Liczba odwiedzin: 188148