NOWE ŻYCIE KAMIENICY BERGSONA

Jeden z najważniejszych zabytków Pragi – Gmach Wychowawczy Warszawskiej Gminy Starozakonnych im. Michała Bergsona, zwany popularnie kamienicą Bergsona, odzyskał dawny blask. Do wyremontowanych wnętrz powróciło już przedszkole nr 163. Wkrótce powróci do nich Teatr Baj. 

Kamienica powstała w 1914 roku z inicjatywy Michała Bergsona — praprawnuka słynnego Szmula Zbytkowera, który dorobił się gigantycznej fortuny na dostawach dla dworu Stanisława Augusta Poniatowskiego. 

Michał Bergson, od 1896 roku prezes Gminy Starozakonnych, był orędownikiem polepszenia edukacji żydowskich dzieci, które do momentu wybudowania gmachu chodziły do zwykłych szkół (chederów), mieszczących się w prywatnych domach, gdzie często uczyły się w bardzo złych warunkach higienicznych. Nowo budowany gmach miał być miejscem dla kilku żydowskich szkół. Gmach zaprojektowany przez Henryka Stifelmana, oprócz szkoły dla 550 dzieci, mieścił dzienny przytułek przeznaczony dla 100 dzieci oraz ochronkę dla 150 dzieci. Został ukończony w 1914 roku i był jednym z najnowocześniejszych warszawskich budynków. Posiadał centralne ogrzewanie, ogniotrwałe stropy i był wyposażony w pełen węzeł sanitarny. Na jego terenie istniało ambulatorium oraz mieszkania dla personelu. Niestety, ze względu na wybuch pierwszej wojny światowej, służył gminie jedynie do 1915 roku. Gmina odzyskała go w 1917 roku, a instytucje oświatowe istniejące na jego terenie działały do czasów II wojny światowej. Lata okupacji przetrwał bez większego uszczerbku. Od 1953 roku, do chwili remontu, działał w nim Teatr Baj. Po wojnie do gmachu wprowadziło się również przedszkole, które wznowiło swoją działalność drugiego września br. Nad wejściem do przedszkolnych sal umieszczono odkrytą w 2019 roku zabytkową tablicę z napisem: „Sala imienia Niny Rotblatowej”. 

Trwają prace w centralnej części budynku od strony ulicy Jagiellońskiej, tradycyjnie zajmowanej przez Teatr Baj, który będzie miał dwie nowoczesne sale widowiskowe, na pierwszym i na trzecim piętrze. Przewidziano również przestrzeń wystawienniczą, zlokalizowaną na drugim piętrze. Będzie się tam mieściło Muzeum Lalek. 

Remont z ramienia miasta kosztował 30 mln złotych i był prowadzony w ścisłej współpracy ze Stołecznym Konserwatorem Zabytków. 

Magdalena Kuc 

30 września 2020 roku
Fot. Piotr Siry
Copyright ©2020 Warszawa Express, All Rights Reserved.
Przygotowanie strony: Sławomir Chodorski
Sed pede ullamcorper amet ullamcorper primis, nam pretium suspendisse neque, a phasellus sit pulvinar vel integer.
Liczba odwiedzin: 352899